More from: Powiat mikołowski

Wyry

wyry-kosciol-1
Wieś gminna w powiecie mikołowskim, położona przy szosie Mikołów – Kobiór i towarowej linii kolejowej Tychy – Orzesze Jaśkowice. Pierwsza wzmianka o miejscowości Wyry pochodzi z 1287 roku z dokumentu wystawionego przez księcia Mieszka cieszyńskiego, pana na Raciborzu, a dotyczącego dodatkowych uposażeń kościoła św. Wojciecha w mieście Mikołowie. Nazwa Wyry, czasem Wiry, w niezmienionej formie przetrwała do 1629 roku. W 1728 roku książę pszczyński z rodu Promniców zakupił większość ziemi w Wyrach. W tym czasie powstała potażarnia, cegielnia, kamieniołom i trzy młyny. Readmore..


Zgoń

zgon-kosciol-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona w południowej części miasta. Jako wieś komorną podległą panom pszczyńskim po raz pierwszy wymienia się Zgoń w XIV wieku. Obszar Zgonia stanowiła polana leśna, która była miejscem polowań właścicieli. W roku 1837 na żądanie chłopów zgońskich, książę z Pszczyny wybudował w wiosce szkołę z mieszkaniem dla nauczyciela. W roku 1862 postawiono na tym samym miejscu szkołę murowaną, piętrową krytą gontami. Budynek ten został w 1960 r. wyremontowany i służy wiosce do dzisiaj. W 1921 r. podczas plebiscytu zdecydowanie zwyciężyła opcja propolska Readmore..


Zazdrość

zazdrosc-kosciol
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona w południowej części miasta. Powstanie Zazdrości jest związane z edyktem króla pruskiego Fryderyka o kolonizacji Śląska (1773) – założona została przez właściciela Zawady von Kalkreutha. Podczas plebiscytu w 1921 r. 222 osoby głosowały za Polską, a 50 za Niemcami. W 1970 r. wybudowano szkołę podstawową, która działa do dziś. Zazdrość należała niegdyś do parafii w Woszczycach, a w wiosce istniała jedynie kaplica, w której nabożeństwa odprawiane były przez dojeżdżającego księdza. Od 2001 r. w Zazdrości działa parafia Miłosierdzia Bożego. Readmore..


Zawiść

zawisc-palac-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie z Orzesza do drogi 81 i towarowej linii kolejowej Tychy – Orzesze Jaśkowice. Pierwsza udokumentowana informacja o Zawiści, wiosce rycerskiej pochodzi z 1574 roku, kiedy Wawrzyniec Trach odkupił wieś od Jerzego Orzeskiego, chociaż można również dopuścić, że wymieniona przez Jana Raciborskiego wśród wiosek przekazywanych żonie, księżnej Helenie nazwa Czawsch, dotyczy Zawiści i wówczas należałoby czas powstania wioski cofnąć co najmniej o sto lat. Readmore..



Woszczyce

woszczyce-dwor-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie Katowice – Wisła. Pierwsze wzmianki o parafii w Woszczycach ukazały się w 1003 roku, pierwszy kościół powstał około 1150 roku. Pierwszym właścicielem wioski i budowniczym kościoła był Peter a Woschczutzki. W 1237 r. z inicjatywy Konrada Mazowieckiego i kanonika kapituły krakowskiej o imieniu Bogusław rozpoczęto we wsi budowę klasztoru cystersów, wizytowanego rok później. Nie dokończono jednak budowy, bowiem w 1241 najazd tatarski zniszczył stawiany obiekt. Readmore..


Gardawice

gardawice-dwor
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie Katowice – Wisła. Dawna wieś rycerska, istniejąca już w XIV wieku. Nazwa Gardawice pochodzi od nazwiska rodu rycerskiego Gardawskich, właścicieli wsi do roku 1566, po których odziedziczyła ją rodzina Wyplerów. Miejscowość często zmieniała właścicieli, należała m.in. do Henryka Twardawy, Jerzego Januszewskiego, Adama Zborowskiego, rodu Winklerów. Readmore..



Łaziska Średnie

laziska-srednie-kosciol-2
Dawna wieś, obecnie część Łazisk Górnych, położona przy linii kolejowej Tychy – Orzesze Jaśkowice. Pierwsza wzmianka notowana w 1287 roku. Jest to najstarsza dzielnica Łazisk, założona na terenach zwanych łazami lub łysinami. Przez wiele lat była w rękach szlacheckich, dopiero w 1814 r. została włączona do własności władców pszczyńskiego państwa stanowego. W XVI wieku posiadający wieś ród Zawadzkich i większość mieszkańców przyjęła ewangelicyzm. W kolejnym stuleciu Zawadzcy ufundowali w Łaziskach drewniany kościół, Readmore..


Łaziska Górne

laziska-gorne-kosciol-1
Miasto (22 tys. mieszkańców) w powiecie mikołowskim, położone przy szosie Katowice – Wisła i linii kolejowej Katowice – Rybnik. Pierwsza osada na tych terenach to obecna stara niemiecka dzielnica Łaziska Średnie, dopiero później powstały niemieckie Dolne, a najpóźniej na okolicznych wzgórzach zasiedlono obszar, który nazwano Łaziskami Górnymi. W 1517 roku Kazimierz II cieszyński sprzedał ziemię pszczyńską – w tym Łaziska Dolne i Górne – węgierskiemu szlachcicowi Aleksemu z rodu Turzonów. Readmore..


Łaziska Dolne

laziska-dolne-wieza-cisnien
Dawna wieś, obecnie część Łazisk Górnych. Założone prawdopodobnie na przełomie XII i XIII wieku. W 1779 r. rozpoczęła w Łaziskach Dolnych pracę kopalnia „Szczęście Henryka” (Heinrichsglück), zapoczątkowując wydobycie węgla kamiennego na terenie dzisiejszego miasta. Działała do 1845 r. W 1884 r. na terenie osady znajdowało się 47 domów mieszkalnych. W 1910 r. w gminie mieszkało 1227 osób, a w obszarze dworskim 6. Podczas plebiscytu w 1921 r. 659 mieszkańców głosowało za Polską, natomiast 59 za Niemcami. Readmore..



Ornontowice

ornontowice-palac
Wieś gminna w powiecie mikołowskim, położona przy towarowej linii kolejowej z Gierałtowic do Kopalni Budryk (odcinek do Orzesza został rozebrany). Miejscowość wzmiankowana na pocz. XIV w. (prawdopodobnie 1305) jako Renoltowitz, 30 lat później istniała tu parafia. W 1634 r. założono warzelnię soli wielickiej, a w 1680 r. szkołę. Pierwsza kopalnia węgla kamiennego w Ornontowicach powstała w 1798 r. pod nazwą Leopold. Wiek XIX, to dalsze uprzemysłowienie miejscowości. Powstaje wielki piec (1860) oraz filia gliwickiej Fabryki Drutów, Łańcuchów i Gwoździ Hegenscheidta (1884, w Readmore..