More from: Równina Pszczyńska

Zgoń

zgon-kosciol-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona w południowej części miasta. Jako wieś komorną podległą panom pszczyńskim po raz pierwszy wymienia się Zgoń w XIV wieku. Obszar Zgonia stanowiła polana leśna, która była miejscem polowań właścicieli. W roku 1837 na żądanie chłopów zgońskich, książę z Pszczyny wybudował w wiosce szkołę z mieszkaniem dla nauczyciela. W roku 1862 postawiono na tym samym miejscu szkołę murowaną, piętrową krytą gontami. Budynek ten został w 1960 r. wyremontowany i służy wiosce do dzisiaj. W 1921 r. podczas plebiscytu zdecydowanie zwyciężyła opcja propolska Readmore..


Zazdrość

zazdrosc-kosciol
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona w południowej części miasta. Powstanie Zazdrości jest związane z edyktem króla pruskiego Fryderyka o kolonizacji Śląska (1773) – założona została przez właściciela Zawady von Kalkreutha. Podczas plebiscytu w 1921 r. 222 osoby głosowały za Polską, a 50 za Niemcami. W 1970 r. wybudowano szkołę podstawową, która działa do dziś. Zazdrość należała niegdyś do parafii w Woszczycach, a w wiosce istniała jedynie kaplica, w której nabożeństwa odprawiane były przez dojeżdżającego księdza. Od 2001 r. w Zazdrości działa parafia Miłosierdzia Bożego. Readmore..


Zawiść

zawisc-palac-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie z Orzesza do drogi 81 i towarowej linii kolejowej Tychy – Orzesze Jaśkowice. Pierwsza udokumentowana informacja o Zawiści, wiosce rycerskiej pochodzi z 1574 roku, kiedy Wawrzyniec Trach odkupił wieś od Jerzego Orzeskiego, chociaż można również dopuścić, że wymieniona przez Jana Raciborskiego wśród wiosek przekazywanych żonie, księżnej Helenie nazwa Czawsch, dotyczy Zawiści i wówczas należałoby czas powstania wioski cofnąć co najmniej o sto lat. Readmore..



Woszczyce

woszczyce-dwor-1
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie Katowice – Wisła. Pierwsze wzmianki o parafii w Woszczycach ukazały się w 1003 roku, pierwszy kościół powstał około 1150 roku. Pierwszym właścicielem wioski i budowniczym kościoła był Peter a Woschczutzki. W 1237 r. z inicjatywy Konrada Mazowieckiego i kanonika kapituły krakowskiej o imieniu Bogusław rozpoczęto we wsi budowę klasztoru cystersów, wizytowanego rok później. Nie dokończono jednak budowy, bowiem w 1241 najazd tatarski zniszczył stawiany obiekt. Readmore..


Gardawice

gardawice-dwor
Dawna wieś, obecnie część Orzesza, położona przy szosie Katowice – Wisła. Dawna wieś rycerska, istniejąca już w XIV wieku. Nazwa Gardawice pochodzi od nazwiska rodu rycerskiego Gardawskich, właścicieli wsi do roku 1566, po których odziedziczyła ją rodzina Wyplerów. Miejscowość często zmieniała właścicieli, należała m.in. do Henryka Twardawy, Jerzego Januszewskiego, Adama Zborowskiego, rodu Winklerów. Readmore..



Mąkołowiec

makolowiec-widok-1
Dawna wieś, obecnie dzielnica Tychów, położona w północnej części miasta. Do końca XVI wieku Tychy zajmowały niewielką, zwartą przestrzeń, zabudowaną skupiskiem gospodarstw o dawno wyznaczonych granicach. W ciągu XVII i XVIII wieku pojawiła się nowa grupa ludności – tzw. chałupnicy, w większości wywodzący się z synów okolicznej ludności, którzy nie znajdowali zatrudnienia w gospodarstwach rodzicielskich, więc pracowali najczęściej w pańskich folwarkach. Umieszczano ich w nowo zbudowanych domostwach, które powstawały na niezagospodarowanych wcześniej terenach, Readmore..



Czułów

czulow-kosciol
Dawna wieś, obecnie dzielnica Tychów, położona w północnej części miasta. Nazwa dzielnicy pochodzi od nazwiska Czuła i pierwsze zapiski o niej pochodzą z drugiej połowy średniowiecza. W 1887 r. uruchomiono papiernię, która początkowo wytwarzała wyłącznie celulozę, po przejściu Czułowa do Polski w 1922 r. zakład rozbudowano i rozpoczęto produkcję papieru. Przez krótki okres ok. 1929 roku zakład był jedynym w Polsce producentem ligniny. W latach 30. znajdował się pomnik upamiętniający powstania śląskie; został zburzony po wkroczeniu do miasta wojsk niemieckich Readmore..





Cielmice

cielmice-krzyz-2
Dawna wieś, obecnie dzielnica Tychów. Ślady pierwszego osadnictwa na terenie Cielmic sięgają epoki neolitu (znaleziona siekierka krzemienna). Na terenie Cielmic odkryto wczesnośredniowieczny cmentarz z ok. XI wieku. Natomiast pierwsza wzmianka pisana pochodzi z 1386 roku w dokumencie wydanym przez księcia Jana I Raciborskiego. Nazwa Cielmice pochodzi prawdopodobnie od nazwy rodu szlacheckiego Cielma, najprawdopodobniej założyciela osady lub od nazwy celników, którzy pobierali myto (cło) na moście ciągnącym się przez Dolinę Gostyni, a pobierane było głównie od kupców czeskich zmierzających do Krakowa przez Lędziny. Readmore..



Park Zamkowy

pszczyna-park-zamkowy-staw-4
Park Pszczyński jest jednym z najpiękniejszych parków na Górnym Śląsku. Powierzchnia jego wynosi 156 ha. Park leży wzdłuż rzeki Pszczynki, która przepływa przez sztucznie utworzone stawy i kanały. W 2005 r. prowadzone są prace konserwacyjne przy obiektach wodnych. Początki parku wiążą się z renesansową przebudową zamku w XVI w., wtedy w pobliżu zamku powstały ogrody warzywne w północno-zachodniej części parku zwierzyniec. Ten późnorenesansowy park użytkowo-ozdobny został przekształcony w 2. poł. XVIII w. Readmore..



Pszczyna

pszczyna-palac-2
Miasto powiatowe (25400 mieszkańców) w województwie śląskim, położone przy szosie i linii kolejowej Katowice – Bielsko-Biała. Pierwsza wzmianka o mieście Pszczyna w dokumentach pojawia się w 1303 r., lecz tak naprawdę miasto założono znacznie wcześniej. Rządzili tu ks. raciborscy, od 1336 r. opawscy. Ks. Jan II Żelazny w 1407 r. wyodrębnił ze swych włości Pszczynę wraz z okolicznymi ziemiami jako dożywotnią własność swej żony, Heleny Korybutówny. Gdy w 1424 r. Jan II zmarł, Helena stała się suwerenną władczynią na zapisanych jej ziemiach aż do swej śmierci w 1449 r. Lata jej Readmore..