Krzyżanowice

krzyzanowice-palac-1
Wieś gminna w powiecie raciborskim, położona na pograniczu Kotliny Raciborskiej i Płaskowyżu Głubczyckiego, przy szosie i linii kolejowej Racibórz – Chałupki i lokalnej szosie Owsiszcze – Wodzisław Śląski. Założona prawdopodobnie w XIII w., wzmiankowana w dokumentach arcybiskupa gnieźnieńskiego z 1285 r. Wieś składała się z dwóch części, należących do Tworkowskich i Debeszów, połączonych w 1708 r. przez barona Karola Gabriela von Wengerskiego. W latach 1775-1930 własność Lichnowskich, którzy w 1930 r. sprzedali pałac franciszkankom. W 1447 r. we wsi istniał już drewniany kościół. W 1847 r. doprowadzono linię kolejową Racibórz – Bohumin. W 1904 r. powstała druga szkoła. 16 września 1913 r. wieś odwiedził cesarz Wilhelm II, będący w gościnie u ks. von Lichnowsky’ego. W 1922 r. powstała wytwórnia cygar, w 1936 r. znaleziono ponad 50 grobów, pochodzących z epoki brązu. Wieś w znacznym stopniu zniszczona podczas 2. wojny światowej, od 1973 r. siedziba Urzędu Gminy.

Warto zobaczyć:

Późnobarokowy kościół św. Anny z lat 1791-93 z gotycko-renesansową wieżą z XV-XVI w. Nad neogotyckim portalem kartusz z herbem Lichnowskich. Znacznie uszkodzony w 1945 r., odbudowany w latach 1947-49. Obok kościoła klasycystyczna plebania, przebudowana w latach 1820-26.
Barokowa figura św. Jana Nepomucena przy ul. Głównej. Święty stoi na leżącym diable z żeliwnymi skrzydłami nietoperza, z boku adorujące aniołki.
Kapliczka św. Jana Nepomucena przy ul. Moniuszki z k. XVII w. Nakryta dwuspadowym daszkiem, na szczycie medalion.

Pałac zbudowany w 1700 r. przez hr. Jana Bernarda Praschma, ok. 1856 r. gruntownie przebudowany przez Lichnowskich na neogotycki. W sierpniu 1806 r. koncertował tu przyjaciel Lichnowskich – Ludwig van Beethoven. W latach 1843-48 tworzył tu Franciszek Liszt, który w pałacu odbywał tajemne spotkania z ukochaną – rosyjską księżną Karoliną Iwanowską. Obecnie Dom Opieki Społecznej Różany Pałac prowadzony przez siostry franciszkanki. Wzniesiony na planie prostokąta, z wieżą od południowego wschodu i trzema basztami w narożach. Potężna brama wjazdowa z 1856 r., zbudowana przez ks. Karola von Lichnowskiego, co upamiętnia odpowiednia tablica, na górze znajduje się dawne mieszkanie odźwiernego. Wokół pałacu okazały park z wiekowymi drzewami i kaplicą.

Oficjalna strona gminy

Dodaj komentarz