Oleśnica Mała


Wieś w gminie Oława, położona w dolinie Gnojnej, w pobliżu autostrady A4. W końcu XII w. książę Bolesław Wysoki zbudował tu zameczek myśliwski. Henryk Brodaty ze św. Jadwigą przed 1226 r. nadali wieś Templariuszom, którzy założyli tu komandorię. Po kasacji zakonu w 1312 r. majątek przejęli Joannici, którzy byli w jego posiadaniu aż do sekularyzacji w 1810 r. Joannici wznieśli tu okazały pałac klasztorny, a sama Oleśnica Mała miała charakter miasteczka, z trzema bramami, szpitalem, karczmą i rzeźnią. Król Fryderyk Wilhelm III za zasługi w walce z Napoleonem podarował Oleśnicę Małą feldmarszałkowi Ludwigowi Yorck von Wartenburg. Yorckowie rozbudowali pałac, ostatni właściciel pałacu Peter Yorck von Wartenburg 8 sierpnia 1944 r. został stracony za udział w spotkaniach Kręgu z Krzyżowej. Po 1945 r. w pałacu umieszczono Zakład Doświadczalny Hodowli i Aklimatyzacji Roślin.

Warto zobaczyć:

Kościół św. Wawrzyńca powstał jako kaplica klasztorna już za czasów Templariuszy w XIII w. Po pożarze w 1706 r. kaplicę, już jako kościół przeniesiono do południowego skrzydła pałacu klasztornego. Jednonawowy kościół nakryty jest sklepieniem kolebkowym z lunetami. Wyposażenie barokowe, w ołtarzu głównym z 1733 r. obrazy: Wniebowzięcie NMP i św. Wawrzyniec. W ołtarzach bocznych obrazy: Św. Rodzina i Św. Trójca oraz MB Bolesna i św. Helena. Pochodzą z warsztatu Johanna Jacoba Eybelwiesera. W ścianie kościoła zachował się dawny pręgierz. Przed kościołem, na dawnym cmentarzu, stoi barokowa figura św. Jana Nepomucena, przeniesiona w 1843 r. z mostu na Gnojnej. Obok pomnik poległych w 1. wojny światowej i nagrobek kawalera maltańskiego von Lobkowitza. Dalej stoi budynek dawnej plebani.


Klasztor pierwotny z XIII w., uległ zniszczeniu w czasie wojny trzydziestoletniej w 1642 r. i podczas pożaru w 1706 r. Pałac klasztorny odbudował komtur von Dittrichstein, w latach 1815-20 został rozbudowany przez feldmarszałka Hansa Davida Ludwiga hr. Yorck von Wartenburg. W latach 1904-05 hr. Heinrich Yorck von Wartenburg zbudował tzw. wieżę Zofii oraz oranżerię na całej długości kościoła. Od 1955 r. w pałacu mieści się siedziba Zakładu Doświadczalnego Hodowli i Aklimatyzacji Roślin. Na dziedzińcu leżą płyty średniowiecznego stołu sędziowskiego i nagrobek ulubionego konia feldmarszałka Siwka z Möckern. Wewnątrz znajduje się cenna sala biblioteczna.

Za pałacem ciągnie się rozległy park, w którym znajduje się mauzoleum hr. Yorck von Wartenburg. Zostało zbudowane w latach 1828-29 wg projektu Karla Schinkla lub Carla Ferdinanda Langhansa. Mauzoleum ma formę ośmiobocznej rotundy, nad wejściem znajduje się herb hrabiowski rodziny Yorck von Wartenburg z pruskim orłem, mieczami, wieńcami laurowymi i łacińską sentencją NEC CUPIAS, NEC METUAS (nie pożądaj ani nie lękaj się), całość pochodzi z odlewni w Gliwicach. Wewnątrz pochowano piętnastu członków rodziny Yorck, wokół leży kolejnych czterech. Mauzoleum splądrowane w 1945 r. zostało odbudowane w 1993 r., od tej pory nosi miano kaplicy św. Maksymiliana Marii Kolbego.

Okazały folwark pałacowy.


Mapa stworzona przy pomocy Maps Marker Pro nie może być pokazana ze względu na błędną licencję. Skontaktuj się z właścicielem strony po więcej informacji.

Dodaj komentarz