Szlak św. Jakuba Via Regia Siechnice – Trestno – Wrocław Park Słowackiego

blizanowice-staw-mala-szwecja-3

Szlak św. Jakuba Via Regia Siechnice – Trestno – Wrocław Park Słowackiego

Siechnice – (4,5 km) Blizanowice – (5,9 km) Trestno – (8,4 km) Opatowice – (10,9 km) Bierdzany – (15,4 km) Wrocław Park Słowackiego

Odcinek Szlaku św. Jakuba Via Regia. Prowadzi przez nadodrzańskie łąki, cały czas asfaltem. Po drodze zabytkowy kościół w Trestnie, Śluza Opatowicka, wieża ciśnień Na Grobli i kościół św. Maurycego we Wrocławiu.


Trasa zaczyna się na skrzyżowaniu ul. Fabrycznej i Polnej w Siechnicach. Szlak Via Regia biegnie z Sobociska (główny) lub z Zębic przez Świętą Katarzynę (boczny). Idziemy ul. Polną razem ze szlakiem żółtym z Żernik Wrocławskich. Po lewej mijamy kominy Elektrociepłowni Czechnica i przekraczamy tory linii kolejowej Wrocław – Jelcz-Laskowice, zbudowanej w 1909 r.

Idziemy koło osadników i młyna, po czym przekraczamy Oławę Mostem Oławskim. Za mostem skręcamy w lewo (szlak żółty idzie w prawo do stacji Zakrzów Kotowice). Idziemy wzdłuż rozlewiska Oławy i pod wiaduktem wschodniej obwodnicy Wrocławia (odcinek Siechnice – Łany otwarty w 2013 r.).

Przekraczamy starorzecze Oławy, opuszczamy granice Siechnic, idziemy przez nadodrzańskie łąki wąską drogą asfaltową wzdłuż obwodnicy. Po lewej mijamy staw wędkarski Mała Szwecja. Po dłuższej chwili docieramy do Blizanowic.

Blizanowice – osada folwarczna w gminie Siechnice, położona nad Odrą. Wzmiankowana w 1193 r. jako posiadłość Augustianów z wrocławskiej wyspy Piasek. Ok. 1250 r. przeszła na własność rycerza Berwicha, w latach 1353-1810 należała do komandorii Joannitów przy kościele Bożego Ciała we Wrocławiu. Od ok. 1845 r. własność rodu von Pfeil, od ok. 1910 r. przedsiębiorstwa Odergesetzfonds, zajmującego się regulacją Odry. Przed 1926 r. rozebrano zabudowę północnej części wsi. W k. XVIII w. istniał tu dwór, rozebrany w latach 20. XX w.

Przechodzimy koło ruin folwarku i przez zamieszkane podwórze folwarczne z pocz. XX w. z blokami wybudowanymi w czasach PRL-u przez Instytut Zootechniki.

Idziemy dalej asfaltem w kierunku pobliskiego Trestna, mijamy dawny cmentarz ewangelicki z neogotycką kaplicą z k. XIX w. i bramę dawnego folwarku.

Trestno – wieś w gminie Siechnice, położona nad Odrą. Wzmiankowana w 1216 r. jako posiadłość Szpitala Św. Ducha z Wrocławia, od 1529 r. do XVII w. własność von Claussnitzów. Później stanowiła posiadłość rodzin: von Loewenstern (po 1648-70), von Krause (1720-85), Krok (1845), von Kulmitz (1876-91) i Schuettelhelm (1894-1905). W 1909 r. majątek wszedł w posiadanie spółki Odergesetzfonds i w 1928 r. został rozparcelowany. Znajdował się tu dwór z ok. 1710 r., przebudowany w latach 30. XX w. i zniszczony w 1945 r. W końcu XIX w. miejsce rekreacji dla mieszkańców Wrocławia. Znajduje się tu wodowskaz na Odrze.

Ul. Nadodrzańską kierujemy się do kościoła Niepokalanego Poczęcia NMP.

Kościół Niepokalanego Poczęcia NMP, pierwotny drewniany z 1539 r., zniszczony w czasie wojny 30-letniej, odbudowany w 2. poł. XVII w., w 1880 r. rozebrany. Obecny z 1934 r. wzniesiony wg projektu Ericha Graua. Na murze kościelnym płyty nagrobne von Claussnitzów z XVI/XVII w. Przed kościołem stoi odrestaurowany zegar słoneczny z 1771 r., ustawiony pierwotnie w parku dworskim przez Christiana von Krause.

Opuszczamy Trestno i wkraczamy w granice miasta Wrocław i osiedla Opatowice (ul. Opatowicka). Znajduje się tu kamień ustawiony po przyłączeniu w 1928 r. do miasta Opatowic.

Opatowice – dawna wieś, obecnie część Wrocławia. Już w 1149 r. została nadana klasztorowi św. Wincentego na Ołbinie, stąd też wzięła się nazwa wsi. Pierwotnie do Opatowic należały też Bartoszowice, dopiero przekopanie Odry w latach 1531-54 oddzieliło obie wsie. W XVIII/XIX w. zbudowano kanał Opatowicki, powstała wtedy Wyspa Opatowicka zwana Liebes-Insel (Wyspa Miłości). Po sekularyzacji w 1810 r. własność prywatna, w 1928 r. Opatowice włączono do Wrocławia.

Po chwili pojawia się zabudowa, mijamy odbudowany pałac i ruiny folwarku.

Pałac zbudował w 1925 r. Carl Ernst Klemm na bazie wcześniejszego folwarku.

Docieramy do wału wzdłuż Kanału Opatowickiego i znajdującej się na nim Śluzy Opatowice.

Śluza Opatowice zbudowana została w latach 1913-17 w ramach budowy tzw. Wrocławskiego Szlaku Głównego, prowadzi tędy tzw. Miejska Droga Wodna. Śluza ma wymiary: 74,6 m dł., 9,6 m szer., 2,0 m piętrzenia.

Mijamy przepompownię wody i opuszczamy Opatowice. Idziemy skrajem terenów wodonośnych Wrocławia, które rozciągają się po lewej stronie szosy. Przechodzimy przez niewielki przysiółek Nowy Dom i obok rozległego starorzecza Oławy.

Nowy Dom – dawny folwark założony na pocz. XIX w., na miejscu wcześniejszej karczmy. Do lat 20. XX w. działała tu duża cegielnia, po której pozostały glinianki. W 1928 r. włączony w granice Wrocławia. W okresie międzywojennym znajdowały się tu: wypożyczalnia kajaków, restauracje, piwiarnia i mały hotel.

Ulica Opatowicka wykonuje dwa duże skręty, na drugim skręcamy w prawo w ul. Międzyrzecką w Bierdzanach.

Bierdzany – dawna wieś, w latach 1283-1810 własność wrocławskich Krzyżowców z Czerwoną Gwiazdą, znajdował się tu folwark i młyn. W 1928 r. włączona w granice Wrocławia, na terenie dawnej wsi urządzono kompleks wodociągów i Park Wschodni.

Mijamy przepompownię z okresu międzywojennego z ciekawą płaskorzeźbą na elewacji.

Po chwili mijamy kolejny przysiółek – Siedlec, po lewej w oddali widać mały pałacyk.

Siedlec – dawna wieś wzmiankowana w 1341 r., do 1810 r. należała do klasztoru św. Wincentego. W 1904 r. włączona w granice Wrocławia. Neorenesansowy pałac zbudowała rodzina Hollender w 1886 r. Spłonął w 1996 r., obecnie odbudowany przez prywatnego właściciela.

Za Siedlcem ciągnie się Las Rakowiecki, którego skrajem idziemy, ukryte są w nim dawne bunkry przeciwlotnicze z czasu 2. wojny światowej. Za skrzyżowaniem z ul. Na Niskich Łąkach pojawia się po lewej zabudowa osiedla Rakowiec.

Rakowiec – dawna wieś założona w 1677 r. na przedpolu murów miejskich, włączona w latach 1808 i 1904 w granice Wrocławia.

Po prawej mijamy Kładkę Zwierzyniecką, prowadzącą na tzw. Wielką Wyspę i do wrocławskiego zoo. Naprzeciwko znajduje się Instytut PAN z ciekawą fontanną.

Przechodzimy w ul. Na Grobli, biegnącą przez teren wodociągów po lewej, po prawej mijamy siedzibę WOPR, Instytut J. Grotowskiego i Akademicki Ośrodek Sportów Wodnych, znajdujące się w budynku dawnego klubu wioślarskiego z 1910 r. (proj. C. Helbiga). Dalej stoi hotel Wodnik z okresu międzywojennego.

Kompleks wodociągów przechodzi na prawą stronę ulicy, przed nami potężna wieża ciśnień Na Grobli.

Wieża ciśnień Na Grobli o wys. 40 m, zbudowana została wg projektu Jamesa Moore’a i Johanna Christiana Zimmermanna w latach 1866-71. Posiadała zbiorniki o pojemności 4150 m³ i eksploatowana była do lat 60. XX w. Wewnątrz zachowały się oryginalne urządzenia, najstarsze z 1871 r. i najwyższe w Polsce spiralne schody żeliwne. W latach 2000-05 odbywały się tu spektakle Grupy Artystycznej Ad Spectatores.

Po lewej mijamy nowy kompleks zabudowań Geocentrum Politechniki Wrocławskiej, po prawej znajduje się biegnąca nad Odrą Kolejka Gondolowa Polinka, uruchomiona w 2013 r., łącząca ten kompleks z głównymi zabudowaniami Politechniki.

Za kolejką widać Port Węglowy w zatoce Odry, przekraczamy uchodzącą do niej Oławę Mostem Oławskim.

Port Węglowy Ujście Oławy powstał w latach 1842-44, dostarczano tędy węgiel do wodociągów, z którymi port łączyła kolejka wąskotorowa. MPWiK korzystało z portu do lat 70. XX w., obecnie wykorzystuje się go do wydobycia kruszywa z dna rzeki.

Most Oławski powstał w latach 1882-83 wg projektu Alexandra Kaumanna. Posiada ceglane sklepienia i podpory, pokryte ciosami kamiennymi, balustrada nawiązuje do architektury barokowej i posiada zdobione latarnie. Do 1945 r. przez most kursowały tramwaje.

Idziemy ul. Walońską, której nazwa nawiązuje do tkaczy walońskich, którzy osiedlili się w okolicy w średniowieczu. Przekraczamy ruchliwy pl. Wróblewskiego i ul. R. Traugutta, którą biegnie historyczny trakt z Oławy, docieramy do kościoła św. Maurycego.

Kościół św. Maurycego powstał w XII w. dla tkaczy walońskich, od 1268 r. wzmiankowano murowaną świątynię. Gotycki kościół z kaplicą chrzcielną z XV w. został przebudowany w 1695 r. na barokowy, wieża z 1723 r. wg projektu J. Peintnera. Uszkodzony podczas oblężenia Wrocławia w 1757 r., przebudowany w stylu neobarokowym w latach 1897-99. Wyburzono wtedy prezbiterium, zbudowano transept, zakrystię i nowe prezbiterium. W 1945 r. proboszczem był tu ksiądz Paul Peikert, autor „Kroniki dni oblężenia Wrocławia 22.I – 6.V.1945”. W czasie działań wojennych kościół został zniszczony w 60 %, odbudowany w latach 1947-67. We wnęce fasady figura św. Maurycego, na szczytach transeptu figury śś. Jana Chrzciciela i Mikołaja. Neobarokowa krata z 1900 r. Kościół nakryty sklepieniem kolebkowym i kopulastym z lunetami. Wewnątrz barokowy ołtarz główny, 3 boczne i ambona z 1730 r., 2 późnogotyckie rzeźby. Na południowej ścianie pomnik Fryderyka Psarskiego, uczestnika powstania kościuszkowskiego. Obok kościoła stoi barokowa figura MB z Dzieciątkiem z 1727 r. i św. Jan Nepomucena z 1729 r. Klasycystyczna plebania z ok. 1820 r.


Za kościołem skręcamy w prawo w ul. Dobrzyńską, w okazałym budynku po lewej mieści się specjalistyczna przychodnia i Wydział Geodezji Urzędu Marszałkowskiego.

Budynek przy ul. Dobrzyńskiej powstał w 1913 r. wg projektu A. Wedemanna jako siedziba kasy chorych. W 1931 r. powstała górna kondygnacja wg projektu E. Kleemanna.

Przechodzimy przejściem podziemnym pod zbudowanymi w latach 80. XX w. estakadami na pl. Społecznym i docieramy do Parku J. Słowackiego, gdzie kończy się ten odcinek trasy.

Szlak Via Regia biegnie stąd dwoma trasami na rynek, główna idzie obok kościoła św. Wojciecha, boczna przez Ostrów Tumski.

Dodaj komentarz